خدای غنی حمید برای تشویق مردم به مشارکت فعال و مثبت در عرصه تامین مایحتاج و نیازمندی‌های برخی از اقشار نیازمند، انواع و اقسام آثار و برکات و ثواب را بیان می‌کند. البته آموزه‌های قرآن، افزون بر بیان این امور، به آثار و برکاتی ‌اشاره می‌کند که نه تنها فرد بخشنده از آن بهره‌مند می‌شود، بلکه به آثاری نیز توجه می‌دهد که افراد امت به عنوان افراد و اعضای یک اجتماع از آن بهره‌مند می‌شوند که از جمله آنها، آرامش و سعادت جمعی و امنیت اجتماعی است؛ زیرا بسیاری از مشکلات امنیتی و روانی از جمله سرقت و دزدی، راهزنی، جیب‌زنی، کیف‌زنی، تعرض به حریم خصوصی و شخصی افراد و مانند آنها به سبب فقر و نداری و گسترش آن در اجتماع است. در مطلب حاضر اهمیت صدقه‌دادن و آثار آن بررسی شده است.

اهمیت و ارزش صدقه

از نظر قرآن، بسیاری از مردم هنگامی متوجه آثار بسیار مهم و برکات صدقات می‌شوند که کار از کار گذشته است؛ یعنی وقتی از دنیا رحلت کرده و یا در هنگام احتضار و مرگ هستند و پرده‌ها کنار می‌رود و حقایق هستی را می‌بینند، در آن هنگام در می‌یابند که صدقه تا چه اندازه مهم و تاثیرگذار بوده است. از همین رو، اگر امکان داشته باشد تا تنها یک کار انجام دهند، آن کار همان صدقه دادن است. خدا در ترسیم حالت محتضر می‌فرماید: وَأَنْفِقُوا مِنْ مَا رَزَقْنَاكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ فَيَقُولَ رَبِّ لَوْلَا أَخَّرْتَنِي إِلَى أَجَلٍ قَرِيبٍ فَأَصَّدَّقَ وَأَكُنْ مِنَ الصَّالِحِينَ وَلَنْ يُؤَخِّرَ اللَّهُ نَفْسًا إِذَا جَاءَ أَجَلُهَا وَاللَّهُ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ؛ و از آنچه روزى شما کرده‌ایم انفاق كنيد پيش از آنكه يكى از شما را مرگ فرا رسد و بگويد: پروردگارا! چرا تا مدتى بيشتر اجل مرا به تاخير نينداختى تا صدقه دهم و از صالحان و نيكوكاران باشم؟ ولى هر كس اجلش فرا رسد، هرگز خدا آن را به تاخير نمى‏‌افكند؛ و خدا به آنچه می‌كنيد آگاه است. (منافقون، آیات 10 و 11)

از این آیات به دست می‌آید که انسان باید فرصت کوتاه عمر را غنمیت شمارد و از آن برای سعادت دنیا و آخرت خود و دیگران بهره گیرد. یکی از مهم‌ترین فعالیت‌های اقتصادی در تامین سعادت دنیا و آخرت، دادن صدقات مالی هر چند اندک حتی از سوی فقیر است؛ زیرا فقیر نیز اگر اندکی از همان اندک خویش را بپردازد، نه تنها مالش برکت و افزایش کمی و کیفی می‌یابد (بقره، آیه 261)، بلکه سعادت را برای خود و دیگران در دنیا و آخرت رقم می‌زند. امام صادق(ع) در این باره می‌فرماید: ثَلاثٌ مَنْ اَتَى اللهَ بِواحِدَهْ مِنْهُنَّ اَوْجَبَ اللهُ لَهُ الْجَنَهْ اَلاْنْفاقُ مِنْ اِقْتارٍ وَ الْبِشْرُ لِجَميعِ الْعالَمِ وَ الاِنْصافُ مِنْ نَفْسِهِ؛ هر كس يكى از اين كارها را به درگاه خدا ببرد، خداوند بهشت را براى او واجب می‌گرداند: انفاق در تنگدستى، گشاده ‏رويى با همگان و رفتار منصفانه. (کافی، ج 2 ، ص 103 ، ح 2) هارون بن عيسى گفته است: امام صادق(ع) از فرزندش محمد پرسید: «چه مبلغ مال نزد تو باقى مانده؟» عرض كرد: «چهل دينار» فرمود: «آنها را بين فقرا تقسيم كن.» عرض كرد: «آن وقت ديگر چيزى براى خودمان نداريم!» فرمود: «اين مبلغ را صدقه بده. خدا جايش را پر مى‏كند. آيا نمى‏دانى که هر چيزى كليدى دارد و صدقه كليد روزى است.»

محمد، طبق دستور پدر، اموال موجود را صدقه داد. طولى نكشيد و ده روز بیش‌تر نگذشت که مبلغ‏ چهار هزار دينار از جايى براى حضرت رسيد. پس فرمود: «پسرم! ما، چهل دينار در راه خدا داديم، خدا، در عوض، چهار هزار دينار براى ما رسانيد.» (کافی، ج 4، ص 9؛ بحارالانوار، ص 38)

از نظر قرآن و روایات صدقه تنها صدقات مالی نیست، هر چند که مصداق اتم و اکمل آن چنین می‌نماید، ولی انواع دیگری از صدقه است که می‌تواند کارساز و کارگشاتر از حتی صدقات مالی باشد. به عنوان نمونه امام صادق(ع) می‌فرماید: صَدَقَةٌ يُحِبُّهَا اللّه‏: إِصلاحٌ بَينَ النّاسِ إِذا تَفاسَدوا، وَتَقارُبٌ بَينَهُم إِذا تَباعَدوا؛ صدقه‌اى كه خداوند آن را دوست دارد عبارت است از: اصلاح ميان مردم هرگاه رابطه‏شان تيره شد و نزديك كردن آنها به يكديگر هرگاه از هم دور شدند. (كافى، الاسلامیه، ج2، ص209، ح1)

اگر پیامبر(ص) می‌فرماید: اَلا اُخبِرُكُم بِاَفضَلَ مِن دَرَجَةِ الصّيامِ وَ الصَّلاَهْ وَ الصَّدَقَهْ؟ صَلاحُ ذاتِ البَينِ، فَاِنَّ فَسادَ ذاتِ البَينِ هِىَ الحالِقَهْ؛ آيا به چيزى با فضيلت‌تر از نماز و روزه و صدقه (زكات) آگاهتان نكنم؟ و آن اصلاح ميان مردم است، زيرا تيره شدن رابطه بين مردم ريشه‌كن كننده دين است. (نهج‌الفصاحه ص 240، ح 458) باید گفت که اصلاح میان مردم خود می‌تواند از مصادیق صدقه به معنای عام آن باشد؛ زیرا صدقه عام شامل صدقات غیر مالی هم می‌شود؛ چرا که هر کاری که با صداقت و خلوص برای رضایت خدا انجام گیرد، و تصدیق ایمان باطنی و قلبی انسان باشد، به یک معنا صدقه است.

آثار و برکات فردی و اجتماعی صدقه

به هر حال، در آیات و روایات برای صدقه عام و صدقه خاص یعنی صدقه مالی ارزش و اهمیت و آثار و برکات بسیاری بیان شده است که از جمله آنها می‌توان به موارد و مصادیق زیر ‌اشاره کرد:

1- افزایش مال و ثروت:

از مهم‌ترین برکاتی که قرآن به عنوان آثار صدقه دادن بیان می‌کند، افزایش مال و ثروت است. از نظر قرآن، اگر کسی مشکل مالی دارد می‌تواند با دادن صدقه آن مشکل مالی خویش را برطرف کند. خدا می‌فرماید: إنَّ الْمُصَّدِّقِينَ وَالْمُصَّدِّقَاتِ وَأَقْرَضُوا اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا يُضَاعَفُ لَهُمْ وَلَهُمْ أَجْرٌ كَرِيمٌ؛ در حقيقت مردان و زنان صدقه‏ دهنده و آنان كه به خدا وامى نيكو داده‏‌اند ايشان را پاداش، دو چندان گردد و اجرى نيكو خواهند داشت. (حدید، آیه ۱۸) از نظر قرآن، این افزایش بیش از هفتصد برابر و بلکه بیشتر نیز خواهد بود. خدا می‌فرماید: مَثَل صدقات‏ كسانى كه اموال خود را در راه خدا انفاق مى‌كنند، همانند دانه‌اى است كه هفت خوشه بروياند كه در هر خوشه‌اى صد دانه باشد؛ و خداوند براى هر كس كه بخواهد آن را چند برابر می‌كند و خداوند گشايشگر داناست‏. (بقره، آیه 261) همچنین امام صادق(ع) می‌فرماید: به خدا قسم سه چيز حق است: هيچ ثروتى بر اثر پرداخت صدقه و زكات كم نشد، در حق هيچ كس ستمى نشد كه بتواند تلافى كند، اما خويشتندارى نمود مگر اينكه خداوند به جاى آن به او عزت بخشيد و هيچ بنده‌‏اى درِ خواهش از مردم را به روى خود نگشود مگر اينكه درى از فقر به رويش باز شد. (بحارالأنوار، ج 75، ص209، ح79) از نظر آموزه‌های اسلام، یکی از راه‌های افزایش رزق و روزی و بلکه نزول و فروآوری آن، دادن صدقات مالی است. امام علی(ع) در این باره می‌فرماید: إستَنزلوا الرِّزقَ بِالصَّدَقَهْ؛ با صدقه دادن، روزی خود را فرود آورید. (کافی، ج 4، ص 3 ، ح 5؛ تحف العقول، ص 60؛ من لا یحضره الفقیه، ج 2 ، ص 66 ، ح 1730)

2- سعادت دنیا و آخرت:

از دیگر آثار صدقات می‌توان به سعادت دنیا و آخرت افراد ‌اشاره کرد. کسی که صدقه می‌دهد با دادن صدقه بهشت را برای خویش در آخرت می‌خرد و دنیای خویش را نیز بگونه‌ای می‌سازد که کریمانه است. کریم کسی است که از خود ایثار می‌کند و چشمداشتی ندارد. این فرد در مرتبه تقوای اخص از سه‌گانه سوم تقوا قرار گرفته و از برکات آن مقام بهره می‌شود که مخصوص مقربان و ابرار است. خدا در آیه 18 سوره حدید از اجر کریم نسبت به صدقه دهنده سخن به میان آورده است که می‌تواند مصداقی از آن در زندگی دنیوی حیات کریمانه و در آخرت حیات طیب باشد که سعادت و خوشبختی در آن تضمین شده است. البته خدا در قرآن به صراحت از چنین اثری در آیات دیگر سخن بمیان آورده است. از جمله می‌فرماید:كسانى كه اموال خود را در راه خدا انفاق مى‌كنند، سپس در پى آنچه انفاق كرده‏‌اند، منّت و آزارى روا نمى‌دارند، پاداش آنان برايشان نزد پروردگارشان محفوظ است‏، و بيمى بر آنان نيست و اندوهگين نمى‌‏شوند. (بقره، آیه ۲۶۲)

3- دفع بلا، درمان دردها و دفع قضا:

 گاهی انسان دچار مشکل و مصیبتی می‌شود که باید برای آن چاره‌اندیشی کند که از جمله آنها صبر بر مصیبت است و اینکه جزع و فزع نکند و صبر جمیل پیشه گیرد و به خدا پناه برد و استرجاع نماید و «انا لله‌ و ‌انا‌ الیه راجعون» بگوید. (بقره، آیات 156 و 157) اما گاهی انسان باید پیشگیری کند که گفته‌اند: پیشگیری بهتر از درمان است؛ یا پیشگیری، بهترین درمان است. انسان عاقل کاری می‌کند تا گرفتار مصیبت و فتنه‌ای نشود. بسیاری از مصیبت‌ها و فتنه‌ها و بلایایی که بر سر انسان می‌آید، بخشی از گناهانی است که خدا شخص را بدان مجازات کرده است؛ هر چند که خدا از بسیاری از گناهان خلق می‌گذرد، ولی برخی از آنها دنباله‌ها و پیامدهایی دارند که موجب بلا و مصیبت می‌شود. خدا می‌فرماید: وَمَا أَصَابَكُمْ مِنْ مُصِيبَهْ فَبِمَا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ وَيَعْفُو عَنْ كَثِيرٍ وَمَا أَنْتُمْ بِمُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ؛ و هرگونه مصيبتى به شما برسد به سبب عملکرد خود شماست و خدا از بسيارى درمى‌گذرد؛ و شما در زمين درمانده‌كننده خدا نيستيد و جز خدا شما را سرپرست و ياورى نيست. (شوری، آیات 30 و ۳۱)

بنابراین، انسان باید به بهترین بلکه به تنهایی یار و یاوری مراجعه کند که در هستی است تا از آثار و تبعات گناهان در قالب بلایا و مصیبت‌ها جلوگیری کند. یکی از راه‌های بهره‌مندی از ولایت و نصرت الهی آن است که انسان محبت خدا را بدست آورد. یکی از راه‌های کسب محبت الهی نیز صدقه دادن از مال الله در اختیار است. (نور، آیه 33) انسان وقتی صدقه می‌دهد، در حقیقت پیشگیری می‌کند که در اصطلاح از آن به «دفع» تعبیر می‌شود که در برابر «رفع» قرار دارد. رفع یعنی برداشتن و آن چیزی است که آمده و باید برداشته شود؛ اما دفع یعنی پیشگیری و اینکه شخص اجازه نمی‌دهد تا چیزی به محدوده و حریم او نزدیک شود. از نظر آموزه‌های اسلام، صدقه دادن وسیله و ابزار دفع است. پيامبر اکرم در این باره می‌فرماید: الصَّدَقَهْ تَدْفَعُ الْبَلَاءَ وَ هِيَ أَنْجَحُ دَوَاءً وَ تَدْفَعُ الْقَضَاءَ وَ قَدْ أُبْرِمَ إِبْرَاماً وَ لَا يَذْهَبُ بِالْأَدْوَاءِ إِلَّا الدُّعَاءُ وَ الصَّدَقَهْ؛ صدقه بلا را برطرف مى‏‌كند و مؤثرترينِ داروست. همچنين، قضاى حتمى را برمى‏‌گرداند و درد و بيمارى‏‌ها را چيزى جز دعا و صدقه از بين نمى‌‏برد.(بحارالأنوار ، بیروت، ج 93، ص 137، ح 71) در این روایت هم از دفع و هم از رفع سخن به میان آمده است. از نظر اسلام، بهترین عامل پیشگیری و دفع بلا صدقه است تا جایی که قضای حتمی که تحقق آن قطعی شده است، دفع می‌شود و  انسان می‌تواند با پیشگیری اجازه ندهد تا آن قضای الهی تحقق یابد؛ زیرا خدا این سنت را قرار داده که قضای الهی با صدقه دفع شود و شخص، گرفتار مصیبت و بلایی نشود که پیش از آن امضا شده بود. همچنین اگر کسی گرفتار بیماری باشد برای رفع آن نیز می‌تواند از دعا و صدقه بعنوان ابزارهای رفع استفاده کند.

4- تبدیل بدبختی به خوشبختی، افزایش عمر و پیشگیری از بدی با صدقه:

صدقه نوعی احسان و بخشش به دیگران از داشته‌ها است و در مواردی نیز نوعی اکرام و ایثار است؛ زیرا برخی از افراد اجتماع با آنکه خود به چیزی نیاز دارند، ولی برای رضایت خدا از آن گذشته و به دیگرانی می‌دهند که احساس می‌کنند آنان نیز به آن چیز نیازمند هستند.(حشر، آیه 9؛ انسان، آیه 8) چنین اعمالی موجب رضایت الهی است. از این رو برکاتی خاص برای آن مترتب است. همچنین از نظر اسلام، صدقه دادن موجب افزایش عمر می‌شود؛ زیرا بسیاری از مردم به سبب گناهایی همچون قطع صله رحم و مانند آن گرفتار اجل معلق می‌شوند و پیش از موعد اجل مسمی می‌میرند. بنابراین، می‌توان با صدقه دادن به افزایش عمر تا اجل مسمی اقدام کرد. پيامبر(ص) می‌فرماید: اَلصَّدَقَهْ عَلى‏ وَجهِها وَاصطِناعُ المَعروفِ وَ بِرُّ الوالِدَينِ وَصِلَهْ الرَّحِمِ تُحَوِّلُ الشِّقاءَ سَعادَهْ وَتَزيدُ فِى العُمرِ وَ تَقى مَصارِعَ السُّوءِ؛ صدقه بجا، نيكوكارى، نيكى به پدر و مادر و صله رحم، بدبختى را به خوشبختى تبديل و عمر را زياد و از پيشامدهاى بد جلوگيرى مى‏كند.(نهج‌الفصاحه، ص 549‌، ح 1869) البته در این روایت بر قید «وجهها» تاکید شده است. این بدان معنا است که صدقه باید با صداقت و به دور از منت و اذیت باشد.

باید توجه داشت که کسب درآمد حلال مهمترین اصل در تحقق حقیقت مفهوم صدقه است؛ زیرا کسی که مال حرام به دست می‌آورد، هیچ‌گونه صداقتی ندارد و چنین کسی اگر پرداخت مالی و انفاقاتی داشته باشد، اصلا انفاق مالی او فایده‌ای ندارد؛ زیرا مال حرام هیچ آثاری ندارد. بنابراین کسانی که مال حرام گرد می‌آورند و در مراسم‌های مذهبی انفاق می‌کنند یا کارهای به ظاهر عام‌المنفعه انجام می‌دهند، اینان در حقیقت هیچ گونه انفاق و صدقه خالصانه‌ای نکرده و از آن انفاق خویش بهره‌ای نخواهند برد. امام هادى(ع) در این باره می‌فرماید: اِنَّ الحَرامَ لا يَنمى وَ اِن نَمى لا يُبارَكُ لَهُ فيهِ وَ ما اَنفَقَهُ لَم يُؤجَر عَلَيهِ وَ ما خَلَّـفَهُ كانَ زادَهُ اِلَى النّارِ؛ براستى كه حرام، افزايش نمى ‏يابد و اگر افزايش يابد، بركتى ندارد و اگر انفاق شود، پاداشى ندارد و اگر بماند، توشه‏اى به سوى آتش خواهد بود.(كافى، ج 5، ص 125، ح 7)

5- تکفیر گناهان و محبت پروردگار با صدقه:

برخی از اعمال صالح چون صدقه موجب تکفیر گناهان می‌شود، به طوری که خود گناه و آثار آن از پرونده اعمال آن شخص پاک شده و دیگر شخص تحت تاثیر گناه و آثار آن قرار نمی‌گیرد. تکفیر از اصطلاحات قرآنی به معنای پوشش و پوشاندن است. تکفیر گناه به معنای پوشیده شدن عملی زشت با عمل صالح از جمله صدقه است. عواملی در ایجاد بستر تکفیر نقش اساسی دارند که از جمله آنها اجتناب از گناهان کبیره است. خدا می‌فرماید: إِنْ تَجْتَنِبُوا كَبَائِرَ مَا تُنْهَوْنَ عَنْهُ نُكَفِّرْ عَنْكُمْ سَيِّئَاتِكُمْ وَنُدْخِلْكُمْ مُدْخَلًا كَرِيمًا؛ اگر از گناهان بزرگى كه از آنها نهى شده‌ايد، دورى گزينيد بديهاى شما را از شما مى‌زداييم و شما را در جايگاهى ارجمند درمى‌‏آوريم. (نساء، آیه ۳۱) خدا در جایی دیگر می‌فرماید: وَالَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَنُكَفِّرَنَّ عَنْهُمْ سَيِّئَاتِهِمْ وَلَنَجْزِيَنَّهُمْ أَحْسَنَ الَّذِي كَانُوا يَعْمَلُونَ؛ و كسانى كه ايمان آورده و كارهاى شايسته كرده‌اند، قطعا گناهانشان را از آنان مى‌زداييم و بهتر از آنچه می‌کردند پاداششان مى‌دهيم. (عنکبوت، آیه ۷) از این آیه به دست می‌آید ایمان در کنار هر کار صالح می‌تواند موجب تکفیر بدی‌ها شود. از جمله این اعمال نیک می‌توان به صدقه اشاره کرد؛ از این رو که امیرمومنان على(ع) می‌فرماید: كَفِّروا ذُنوبَكُم وَ تَحَبَّبوا اِلى‏ رَبِّكُم بِالصَّدَقَهْ وَ صِلَهْ الرَّحِمِ؛ با صدقه و صله رحم، گناهان خود را پاك كنيد و خود را محبوب پروردگارتان گردانيد.(تصنیف غررالحکم و دررالکلم، ص 395 ، ح 9152) آن حضرت(ع) یکی از عوامل محبوبیت انسان نزد پروردگار را عمل صالح صدقه دادن دانسته است. بنابراین، اگر کسی بخواهد محبوب پروردگارش باشد، صدقه دهد. شکی نیست که محبوبیت در نزد خدا آثار و برکات بسیاری دارد که در آیات و روایات به آن اشاره شده است.

6- دفع مرگ بد و زشت:

بسیاری از بیماری‌ها و بلایا به سبب گناهان است. انسان با صدقه می‌تواند آنها را هم دفع و هم رفع کند. انسان همچنین به اشکال گوناگون می‌میرد که برخی از آنها همراه با شکنجه و عذاب‌های سخت است. گرفتاری‌هایی که گاه انسان آرزوی مرگ می‌کند تا از آنها رهایی یابد. اگر کسی بخواهد از هر گونه مرگ بد و زشت در امان باشد و گرفتار  بیمارها نباشد و حالت احتضار سخت و دشواری نداشته باشد، بهتر است که صدقه دهد. امام باقر(ع) می‌فرماید: اَلبِرُّ وَ الصَّدَقَهْ يَنفيانِ الفَقرَ وَ يَزيدانِ فِى العُمرِ وَ يَدفَعانِ عَن صاحِبِهِما سَبعينَ ميتَهً سوءٍ؛ كار خير و صدقه، فقر را مى‏‌بَرند، بر عمر مى‌افزايند و هفتاد مرگ بد را از صاحب خود دور مى‌كنند.(من لایحضره الفقیه، صدوق، ج 2، ص 66 ، ح 1729)

7- خاموشی غضب الهی:

انسان‌ها با گناهان خویش موجب خشم الهی می‌شوند، چنانکه بنی اسرائیل این گونه بودند.(بقره، آیات 61 و 90؛ آل عمران، آیه 112) هم چنین کسانی که از میدان جنگ می‌گریزند(انفال، آیه 16) یا به جای ایمان، کفر را می‌پذیرند(نحل، آیه 106) یا ولایت کفار را به جای ولایت اهل ایمان پذیرا می‌شوند(ممتحنه، آیه 13)، مورد خشم الهی قرار می‌گیرند. یکی از راه‌های رهایی از غضب الهی آن است که انسان صدقه خالصانه بدهد و خود را از خشم الهی در امان نگه دارد. پيامبر‌(ص) می‌فرماید: إنَّ الصَّدَقَهْ لتُطفِئُ غَضَبَ الرَّبِّ؛ صدقه، خشم پروردگار را فرو می‌نشاند.(نهج‌الفصاحه، ص 283، ح 646)

8- دفع اندوه و درندگان:

یکی از ابزارهای رهایی از غم و اندوه، بخشش صدقات مالی است. همچنین انسان اگر بخواهد خود را از درندگان در امان نگه دارد، صدقه بدهد؛ زیرا صدقه دفع‌کننده بسیاری از بیماری‌ها و بلایا از جمله اندوه و درنده است. امام صادق(ع) می‌فرماید: مَنْ تَصَدَّقَ فى يَوْمٍ اَو لَيْلَهْ اِنْ كَانَ يَوْمٌ فَيَوْمٌ وَ اِنْ كانَ لَيْلَهْ فَلَيْلٌ دَفَعَ اللّه‏ُ عَزَّوَجَلَّ عَنْهُ الْهَمَّ وَ السَّبُعَ وَ ميتَهْ السُّوءِ؛ هر كس در روز و يا شب صدقه بدهد- اگر روز است روز و اگر شب است، شب- خداوند از او غم و اندوه، درنده و مرگ بد را دور مى‌كند.(ثواب الأعمال، ص 140)

9- ساماندهی اقتصادی و درمان شکاف طبقاتی:

نظام‌نامه اقتصادی اسلام بر اساس اهداف و اصولی سامان یافته که از مهمترین آنها گردش سالم اقتصادی در همه اقشار و ابعاد اجتماعی است. بر همین اساس، برای جلوگیری از افزایش ثروت و انباشت آن در دست اقشاری از اجتماع، خدا فرمان داده تا بخش‌هایی از اموال به شکل خاص در قالب انفال و فی در اختیار حکومت اسلامی قرار گیرد. همچنین پیامبر(ص) مامور می‌شود تا صدقات عام و خاص از جمله زکات را از ثروتمندان گرفته و در اختیار فقیران قرار دهد تا این گونه از شکاف اقتصادی جلوگیری به عمل آورد.(حشر، آیات 7 تا 9؛ انفال، آیات 1 و 42 و 43) پيامبر در این باره می‌فرماید: أُمِرْتُ أَنْ آخُذَ الصَّدَقَهْ مِنْ أَغْنِيَائِكُمْ فَأَرُدَّهَا فِي فَقُرَائِكُم‏؛ من مأمورم كه صدقه و زكات را از ثروتمندانتان بگيرم و به فقرايتان بدهم. (مستدرك‌الوسائل، ج 7، ص 105 ، ح 7762)

10- کمرشکنی شیطنت شیطان:

از نظر آموزه‌های قرآن، اقتصاد مایه قوام و استواری اجتماع است(نساء، آیه 5)؛ از همین رو شیطان به اقتصاد توجه خاصی مبذول می‌دارد و فقر را به عنوان ستون‌شکن جامعه و  اجتماع ارزیابی می‌کند. بر همین اساس، تلاش می‌کند تا با فقر و گسترش آن در اجتماع، ستون فقرات اجتماع را بشکند و آسیب جدی به سعادت و آرامش و آسایش اجتماع وارد سازد. از همین رو پیامبر(ص) نوعی ارتباط تنگاتنگ میان فقر و کفر مطرح کرده و فرموده است کادَ الفَقرُ اَن یَکُونَ کُفرا؛ نزدیک است که فقر همان کفر باشد.( كافي، كلينى‏، ج ‏2، ص 307 ؛ خصال، شیخ صدوق، ج‏ 1، ص 12؛ بحار‌الأنوار، علامه مجلسی، ج‏ 70، ص 246) از آنجایی که فقر، انسان را در آستانه كفر قرار مى‌دهد، شیطان از این ابزار استفاده می‌کند تا مردم به کفر کشیده شوند. و چون فقر به سبب عدم عدالت در اجتماع شکل می‌گیرد، اسلام برنامه‌هایی برای اجرای عدالت دارد(حدید، آیه 25) که از جمله آنها توزیع عادلانه ثروت و نیز اموال و درآمدها است. (حشر، آیه 7؛ انفال، آیه 1؛ معارج، آیات 24 و 25؛ ذاریات، آیه 19) در مقابل، ابلیس بر آن است تا با جلوگیری از اجرای عدالت و تقویت روحیه بخل‌ورزی به جای بخشش و احسان و صدقات واجب و مستحب، مردم را به سوی فقر و سپس کفر بکشاند. بر همین اساس، بخشش و  احسان و صدقات می‌تواند کمر کفر را بشکند که همان فقر است. به سخن دیگر، اگر اقتصاد ستون فقرات و کمر اجتماع است، فقر، نابودی این ستون اصلی اجتماع است. پس اگر اجتماعی به سوی فرهنگ صدقات برود و فقر را به اشکال گوناگون نابود کند، در حقیقت کمر شیطان را شکسته است که فقر را ابزار قیام و ایستادگی خود برای کفرورزی قرار داده است. پيامبر‌(ص) در این باره می‌فرماید: آيا شما را از چيزى خبر ندهم كه اگر به آن عمل كنيد، شيطان از شما دور شود، چندانكه مشرق از مغرب دور است؟ عرض كردند: چرا. فرمودند: روزه روى شيطان را سياه مى‏‌كند، صدقه پشت او را مى‌شكند، دوست داشتن براى خدا و هميارى در كار نيك، ريشه او را مى ‏كند و استغفار شاهرگش را مى‌زند.(کافی، الاسلامیه، ج 4 ، ص 62 ، ح 2 ؛ همچنین شبیه این حدیث در کتاب مکارم الاخلاق، ص 138) کسانی که صدقه پرداخت می‌کنند با این عمل خویش نه تنها خود بلکه جامعه را نجات می‌دهند و موجبات سعادت و رهایی از دام شیطان و کفر را فراهم می‌آورند. از همین رو عمل اجتماعی صدقه دادن بهتر از عمل صالح فردی روزه مستحبی دانسته شده است و امام صادق‌(ع) می‌فرماید: صدقه درهم افضل من صيام يوم؛  يك درهم صدقه دادن از يك روز روزه مستحبى برتر و والاتر است. (من لا یحضره الفقیه، ج 2 ، ص 84 ، ح 1794؛ ثواب الاعمال، ص 82)

به هر حال، از نظر آموزه‌های قرآن، انسان در امور شخصی خویش می‌تواند صدقات را به عنوان یکی از مهمترین عوامل کسب آرامش و آسایش و خوشبختی در نظر گیرد و بدان عمل کند؛ چنانکه اجتماعات انسانی باید فرهنگ صدقات را به هنجاری عام و پدیده‌ای اجتماعی تبدیل کرده و  این گونه از فقر و آثار آن در امان مانده و اجتماع را به سعادت برسانند و ستون فقرات اجتماع یعنی اقتصاد را از هجوم دشمنان درونی و بیرونی و شیاطین جنی و انسی در امان نگه دارند.

سخنگوی وزارت خارجه روسیه روز پنجشنبه در اظهارنظری درباره برجام از کشورهای غربی خواست فکر اینکه می‌توانند با ایران هر کاری را انجام دهند کنار بگذارند.

روسیه به غرب: فکر اینکه با ایران هر آنچه می‌خواهید بکنید را از سر بیرون کنید

«ماریا زاخارووا»، سخنگوی وزارت خارجه روسیه روز پنجشنبه در بخشی از کنفرانس خبری هفتگی خود درباره مسائل مختلف پیرامون توافق هسته‌ای موسوم به «برجام» اظهار نظر کرد.

زاخارووا در بخشی از این کنفرانس خبری که مستقیماً از شبکه خبری «راشاتودی» پخش می‌شد به طرف‌های غربی توافق هسته‌ای هشدار داد فکر اینکه می‌توانند هر کاری می‌خواهند را با ایران انجام دهند، کنار بگذارند.

او اهداف جلسه کمیسیون مشترک برجام که قرار است روز ۱۵ آذر در شهر «وین» برگزار شود را به این صورت تشریح کرد: «اهداف اصلی [این جلسه] عبارتند از: ایجاد شرایط لازم برای اجرای گام به گام توافق هسته‌ای، بررسی وظایف محول‌شده به کشورهای طرف توافق و محافظت از پروژه‌های توافق‌شده در برابر هر گونه تهاجم خارجی به خصوص در برابر حمله آمریکا.»

سخنگوی وزارت خارجه روسیه از تمامی اعضای توافق هسته‌ای خواست تلاش‌ها برای حفظ این توافق هسته‌ای را افزایش دهند.

زاخارووا همچنین اضافه کرد بعد از جلسه کمیسیون مشترک، کشورها در جلسه‌ای که روز ۱۲ دسامبر در نیویورک برگزار می‌شود به بررسی گزارش جدید دبیر کل سازمان ملل متحد درباره اجرای قطعنامه شماره ۲۲۳۱ شورای امنیت در خصوص اجرای برجام خواهند پرداخت.

او در ادامه گفت: «همانند همیشه امیدواریم نظر دبیر کل سازمان ملل متحد متوازن و عینی باشد و به ایجاد ثبات در وضعیت برجام کمک کند.»

سخنگوی وزارت خارجه روسیه در بخش دیگری از این نشست خروج آمریکا از برجام در ماه مه ۲۰۱۸ (اردیبهشت‌ماه ۱۳۹۷) را «غیرقانونی» توصیف کرده و تصریح کرد که این اقدام به ایجاد مشکلاتی در اجرای توافق منجر شده است.

او تصریح کرد: «همان‌طور که می‌دانید از مه ۲۰۱۸ که آمریکا خروج از توافق هسته‌ای را اعلام کرد دوران آسانی برای اجرای این توافق پیش رو نداشته‌ایم. واشنگتن، از اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سر باز زد و این چالشی جدی برای حفظ روابط بین‌الملل با اتکا به سازمان ملل و به محوریت شورای امنیت ایجاد کرد.»

سخنگوی وزارت خارجه روسیه در ادامه به خلف وعده کشورهای اروپایی در برخوردار کردن ایران از مزایای وعده‌داده‌شده در توافق هسته‌ای هم اشاره و از آن انتقاد کرد.

او گفت: «این واقعیت، در کنار عدم آمادگی کشورهای اروپایی برای ایجاد شرایط لازم جهت برخوردار کردن ایران از مزایای تجاری و اقتصادی ذیل برجام دلیل اصلی چالش‌هایی است که برجام با آن مواجه شده است.»

 مقام روس در ادامه خاطرنشان کرد کشورهای غربی در تلاش هستند اذهان جامعه بین‌الملل را از این واقعیات منحرف کرده و در عوض آن را به سمت گام‌های تهران در کاستن از تعهداتش در برجام سوق دهند.

زاخارووا گفت: «جای شگفتی ندارد که همکاران ما در غرب ترجیح می‌دهند این مسائل را کوچک‌نمایی کنند یا در قبال آن ساکت بمانند. آنها در تلاشند توجه جامعه بین‌الملل را به سمت این معطوف کنند که ایران تعهداتش در برجام را معلق کرده است.»

وی اضافه کرد: «اما مطابق معمول کسی این را یادآوری نمی‌کند که برجام بر اساس توازن منافع و اصل دوجانبگی طراحی شده که در اثر اقدامات غیرقانونی آمریکا تضعیف شده‌اند؛ چون آنها از این توافق خارج شده و به ساز و کارهایی که بر سر آنها توافق شده بود احترام نگذاشتند.»

سخنگوی وزارت خارجه روسیه در ادامه یادآوری کرد مقام‌های ایران همواره گفته‌اند در صورت برخواردار شدن از منافع قانونی این کشور ذیل برجام آماده اجرای تعهداتشان هستند.

او همچنین تأکید کرد: «کسانی که از ایران بابت اقدامات هسته‌ای این کشور انتقاد می‌کنند جزئیات بسیار مهمی را پنهان می‌کنند، مانند اینکه ایران کاملاً به تعهداتش در قبال آژانس بین‌المللی انرژی اتمی پایبند بوده و آنها بر اساس مفاد توافق هسته‌ای فعالیت‌هایشان را در حدی فراتر ملزومات "ان‌پی‌تی" و "توافق جامع پادمانی" معلق کرده‌اند.»

زاخارووا اضافه کرد: «ما بر این باوریم که همکاران ما باید این نوع نگاه به ایران به عنوان کشوری که می‌توانند با آن هر کاری بکنند را کنار بگذارند. می‌خواهم یادآوری کنم که ایران شریکی است که در حال همکاری در چارچوب برجام است.»

زاخارووا از همه طرف‌های توافق هسته‌ای خواست برای حفظ این توافق و اجرای کامل آن تلاش کنند.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای فرمودند: یک توطئه‌ عمیقِ وسیعِ بسیار خطرناکی که آن‌ همه پول خرج آن شده بود و زحمت کشیده بودند که بتوانند در یک بزنگاهی این حرکت را انجام دهند، به‌وسیله‌ مردم نابود شد.

هزاران نفر از بسیجیان سراسر کشور، صبح امروز، چهارشنبه ششم آذر با حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی دیدار کردند.

حضرت آیت الله خامنه‌ای در این دیدار ضمن تبیین اساس تشکیل بسیج به عنوان یک نهاد تبدیل کننده تهدیدها به فرصت ها و تشریح گسترده فعالیت ها و خدمات شجره طیبه بسیج در عرصه های مختلف جنگ سخت و نرم، به حرکت پرشکوه ملت بزرگ ایران در یک هفته گذشته اشاره کردند و با تشکر عمیق از این حرکت قدرتمندانه تأکید کردند: ملت ایران با این حرکت، توطئه وسیع، بسیار خطرناک و برنامه‌ریزی‌شده دشمن را نابود کرد.

ملت بار دیگر عظمت خود را نشان داد

رهبر انقلاب اسلامی در ابتدای سخنانشان ضمن تبریک هفته بسیج، به حرکت عظیم و پر شُکوه ملت ایران در یک هفته گذشته اشاره کردند و گفتند: من تکریم و تعظیم عمیق خود را به ملت بزرگ ایران ابراز می کنم. ملت ایران با این حرکت، یک بار دیگر حقیقتاً اقتدار و عظمت خود را نشان داد.

دشمنان تصور کردند قضیه بنزین فرصت مورد نظر آنها است

حضرت آیت الله خامنه ای، اتفاقات اخیر را یک توطئه عمیق، وسیع و بسیار خطرناک خواندند و افزودند: دشمنان برای طراحی این توطئه، هزینه بسیاری کرده بودند و مترصد فرصتی بودند تا در یک بزنگاه آن را با استفاده از اقدامات تخریبی و آدم کُشی و شرارت، انجام دهند و تصور کردند قضیه بنزین فرصت مورد نظر آنها است و لشکر خود را وارد میدان کردند اما ملت ایران با نمایش پرشکوه خود، حرکت دشمن را نابود کرد.

ایشان حرکت ملت ایران در میدان را مهمتر و بالاتر از اقدامات نیروی انتظامی، سپاه و بسیج در مواجهه سخت دانستند و تأکید کردند: حرکت عظیم ملت ایران که از زنجان و تبریز آغاز و حتی به برخی روستاها هم رسید و تهران نقطه پایانی آن بود، یک تودهنی به استکبار و صهیونیسم جهانی بود و آنها را وادار به عقب نشینی کرد.

رهبر انقلاب اسلامی با تأکید بر اینکه دشمنان اصلی ملت ایران معنا و پیام این حرکت عظیم مردمی را متوجه می شوند، افزودند: این یک هفته حقیقتاً اوج شکوه و عظمت ملت ایران بود و خداوند متعال را شاکریم و از مردم عزیز هم سپاسگزاریم.

حضرت آیت الله خامنه ای در ادامه سخنانشان به تبیین جایگاه و گستره اعضا، فعالیتها و خدمات سازمان بسیج پرداختند و گفتند: تشکیل بسیج مستضعفین یک ابتکار بی‌بدیل از جانب امام بزرگوار بود که مبتنی بر اندیشه انقلاب و اسلام شکل گرفت و اکنون بسیج شاید بزرگترین شبکه مردمیِ فرهنگی، اجتماعی و نظامی در دنیا باشد.

ایشان خاطرنشان کردند: هنر امام(ره) این بود که این پدیده بی‌نظیر را از دل کوچه پس کوچه‌های شهرها و از متن مردم شکل داد.

تشکیل بسیج مصداق بارز تبدیل تهدید به فرصت است

رهبر انقلاب اسلامی، تشکیل بسیج را مصداق بارز تبدیل تهدید به فرصت خواندند و گفتند: در ۱۳ آبان ۱۳۵۸ و بعد از ماجرای لانه جاسوسی و تحقیر امریکا، آنها علاوه بر تهدید زبانی، اقدام به تهدید عملی و اعزام ناوهای خود به خلیج فارس کردند و جمهوری اسلامی نیز در آن زمان از امکانات نظامی و دفاعی مناسب برخوردار نبود اما امام(ره) کمتر از یک ماه بعد از ۱۳ آبان، در پنجم آذر سال ۱۳۵۸ فرمان تشکیل بسیج را دادند و عملاً آن تهدید را تبدیل به فرصت کردند.

حضرت آیت‌الله خامنه ای با اشاره به اینکه اقدام امام(ره) یک قدرت‌نمایی بزرگ در مقابل امریکا بود، افزودند: اگر آن زمان در مقابل تهدید امریکا جا زده می شد، معلوم نبود سرنوشت کشور چه می شد. بنابراین حقیقت و منطق اصلی بسیج، رفع تهدیدها و تبدیل تهدیدها به فرصت است.

نظام سلطه مخالف آزادی و عدالت است

ایشان سپس به موضوع تهدیدهای فرارو و اینکه چرا نظام اسلامی همواره با تهدیدها مواجه است، پرداختند و خاطرنشان کردند: نظام اسلامی برگرفته از مبانی و ارزشهای اسلامی است و اسلام نیز پرچمدار صریح عدالت و آزادی است و از طرف دیگر، نظام سلطه اساساً مخالف آزادی و عدالت است، بنابراین نظام اسلامی به‌طور طبیعی در معرض تهدیدهای سلطه گران و جبهه استکبار قرار دارد.

رهبر انقلاب اسلامی با بیان نمونه هایی از ضدیت نظام سلطه با آزادی و عدالت در امریکا و اروپا و دیگر کشورها، افزودند: نظام سلطه همواره با استقلال ملتها مقابله کرده و آن را مورد توهین قرار داده است و در این زمینه هیچ ابایی از بیان نیت خود ندارد، همانطور که امریکایی‌ها صراحتاً می گویند برای نفت سوریه وارد شرق فرات شده اند و یا اینکه بدون اجازه وارد پایگاه نظامی خود در عراق می شوند و هیچ اعتنایی به دولت و پایتخت این کشور نمی کنند.

حضرت آیت الله خامنه ای، اسلام را نقطه مقابل این تفکر سلطه گرانه دانستند و تأکید کردند: اسلام صراحتاً و بدون رودربایستی از عدالت و آزادی دفاع، و با ظلم و بی عدالتی مقابله می کند، همانگونه که نظام جمهوری اسلامی در اوایل انقلاب و در اوج درگیریها با امریکا، با اقدام شوروی سابق در تجاوز به افغانستان مخالفت کرد.

تفکر اسلامی در هر قالبی که بروز کند، نظام سلطه با آن مقابله خواهد کرد

ایشان در جمع بندی این بخش از سخنانشان گفتند: تفکر اسلامی در هر قالبی که بروز کند، نظام سلطه به صورت قهری با آن مقابله خواهد کرد، چه برسد به اینکه تفکر اسلامی در قالب یک نظام و قدرت سیاسی مستقر با ملتی بزرگ و نیروهای مسلح و توانایی های علمی بروز کند که در چنین شرایطی، تهدیدها و دشمنی ها بسیار بیشتر خواهد بود.

رهبر انقلاب اسلامی افزودند: نظام سلطه و امریکا در چهل سال گذشته هر آنچه توانایی آن را داشتند، برای مقابله با نظام جمهوری اسلامی انجام داده اند اما این شجره طیبه روزبه‌روز مقتدرتر و مستحکم تر شده و آن را به رخ دشمن کشیده است.

حضرت آیت الله خامنه ای تأکید کردند: واژه «مقاومت» با چنین مبنا و منطقی معنا پیدا می کند و این واژه در دوران معاصر در جبهه مقاومت بروز پیدا کرده و این حرکت عظیم اسلامی با منطق مقاومت توانسته است گریبان نظام سلطه را محکم بگیرد.

مستضعفان به‌معنای انسان‌هایی است که پیشوایان بالقوّه عالَم بشریت و خلیفة الله در زمین هستند

ایشان واژه «مقاومت» در عبارت «نیروی مقاومت بسیج مستضعفین» را برگرفته از چنین تفکری دانستند و گفتند: مستضعفان بر خلاف آنچه که امروز به اشتباه به افراد آسیب پذیر و فرودست می گویند، به معنای انسان هایی است که پیشوایان بالقوه عالَم بشریت و خلیفه الله در زمین هستند، بنابراین مقاومت نیازمند بنیه معنوی است و این بنیه معنوی در ماهیت حرکت به‌ویژه حرکت رو به جلو جوانان تأثیرگذار خواهد بود.

رهبر انقلاب اسلامی در بیان ویژگی‌های جوانی که می تواند پیشران حرکت کشور به سوی تمدن نوین اسلامی باشد، افزودند: چنین جوانی، با انگیزه، با ایمان، با خرد، اهل کار و ابتکار، متوکل به خدا، دارای اعتماد به نفس و قدردان توان خویش است.

حضرت آیت الله خامنه ای با تأکید بر اینکه بسیج در واقع، مجموعه ای با چنین ویژگی هایی است، خاطرنشان کردند: مجموعه ای گسترده و با عظمت همچون بسیج در ایران و یا نمونه های دیگر آن در برخی کشورها، بیش از مجموعه های دیگر در معرض دشمنی نظام سلطه است همانگونه که با حشد شعبی در عراق و حزب الله در لبنان مخالفت و مقابله می شود.

ایشان نظام سلطه را دشمن همه ملت ایران دانستند و در عین حال گفتند: اما این دشمنی تأثیر ندارد و پیروزی ملت ایران و بسیج و جریان انقلابی تضمین شده است زیرا خداوند متعال می‌فرماید اگر ملتی در مسیر جهت گیریها و اهداف الهی حرکت با این حرکت و خداوند را یاری کند، خداوند هم آنها را نصرت خواهد کرد و با یاری خداوند هیچ جریان معارضی توانایی غلبه نخواهد داشت.

بسیج برخوردار از دو جلوه «مجاهدت در عرصه دفاع سخت» و «دفاع در جنگ نرم»

رهبر انقلاب اسلامی، بسیج را برخوردار از دو جلوه «مجاهدت در عرصه دفاع سخت» و «دفاع در جنگ نرم» دانستند و افزودند: در عرصه دفاع سخت، معجزه بسیج در دوران دفاع مقدس خود را نشان داد و پس از آن نیز در هر حادثه‌ای، بسیج در میدان حضور داشت.

ایشان با اشاره به حضور مؤثر بسیج در عرصه دفاع و جنگ نرم از جمله عرصه‌های «علم»، «فرهنگ و تبلیغات دینی» و «سازندگی و خدمت‌رسانی» افزودند: در عرصه پهناور بسیج، نام‌آوران و الگوهای درخشانی از جمله حسین فهمیده، بهنام محمدی، محسن حججی و ابراهیم هادی تا همت، باکری، خرازی، کاظمی، زین‌الدین، صیاد و بابایی و همچنین شهدای هسته‌ای و شهیدانی مانند چمران، آوینی و کاظمی‌آشتیانی حضور دارند که باید با زنده کردن و بازآفرینی این الگوها، آنان را به جوانان معرفی کرد.

رهبر انقلاب اسلامی در ادامه با اشاره به گذشت ۴۰ سال از تشکیل بسیج و ایجاد فرصتی مناسب برای استفاده از تجربه‌های اندوخته شده، چند توصیه خطاب به بسیجیان بیان کردند:

۱- بسیج در همه میادین دفاع سخت، نیمه‌سخت و نرم آماده‌به‌کار باشد و در همه محله‌های کشور در مقابل حوادث گوناگون راهبرد و تاکتیک آماده داشته باشد.

۲- در هیچ زمینه‌ای غافلگیر نشوید و سعی کنید در همه محله‌ها حضور داشته باشید.

۳- در جنگ نرم عکس‌العملی رفتار نکنید البته باید پاسخ دشمن را داد اما همیشه مانند شطرنج‌بازی ماهر یک قدم از دشمن جلو باشید و کنشی عمل کنید.

۴- ارتباطات خود را با مساجد تقویت کنید چرا که بسیج متولد مساجد است.

۵- با مجموعه‌های همسو با اهداف بسیج در دانشگاهها و خارج از آن، هم‌افزایی و همکاری کنید.

۶- بسیج در عین گستردگی چابک باشد و اسیر پابندهای رایج اداری نشود.

رهبر انقلاب اسلامی در هفتمین توصیه خود یعنی «اطلاع دادن خدمات بسیج به مردم» به بیان چند آمار افتخارآمیز از خدمات این نهاد مردمی پرداختند و گفتند: ۱۱ هزار هسته گروههای جهادی در سراسر کشور عهده‌دار ۴۰ هزار پروژه خدمت‌ هستند که نیمی از آنها را نیز تحویل داده‌اند، بسیج دانشجویی نهضت مسئله‌محوری و نقش‌آفرینی تخصصی را که بارها بر آن تأکید کرده بودیم با چهار هزار و ۵۰۰ دانشجو آغاز کرده است، ۱۲ هزار صندوق قرض‌الحسنه در محلات به همت بسیج تشکیل شده است، بسیج عشایر و بسیج زنان در جشنواره مالک اشتر حائز مقام برتر شده‌اند، بسیج اساتید در ۴۰ سالگی انقلاب و در اقدامی بهنگام با انتشار نامه‌ای مستدل و مفصل به امضای ۹۰۰ استاد بسیجی به نوشته عده‌ای از افراد ناامید و فروپاشیده پاسخ داد، بسیج وزارتخانه‌ها با تشکیل میزهای خدمت در نمازهای جمعه به مردم نزدیک شده‌اند و بسیج کشاورزی با ۳۰ هزار مهندس، تولید پنج محصول از اقلام اساسی از جمله گندم، جو و ذرت را عهده‌دار شده‌اند.

تأکید بر ضرورت اطلاع‌رسانی هنرمندانه از خدمات بسیج

ایشان با تأکید بر ضرورت اطلاع‌رسانی هنرمندانه از خدمات بسیج افزودند: با بیان این واقعیت‌ها، معلوم خواهد شد که بسیج همچنانکه در دفاع از امنیت مردم و مقابله با اشرار و تخریبگران و آتش‌زنندگان اموال عمومی و خصوصی و خانه های مردم در میدان حضور دارد، در میدان خدمت نیز افتخارآفرین است.

بسیج به‌شدت در معرض توطئه و نفوذ دشمن قرار دارد

رهبر انقلاب اسلامی در پایان تأکید کردند: بسیج به همان دلیل که برای مردم و کشور بسیار مهم است، به‌شدت در معرض توطئه و نفوذ دشمن قرار دارد تا این حرکت عظیم را از درون دچار مشکل کنند، البته بی‌شک بسیج در این مبارزه و مقابله به حول و قوه الهی پیروز خواهد شد.

سردار سلامی: بسیج قلب نیروی نرم کشور است

پیش از سخنان رهبر انقلاب اسلامی، سردار سرلشکر پاسدار سلامی فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در سخنانی با اشاره به نگرانی نظام سلطه از تکثیر الگوی الهام‌بخش انقلاب اسلامی گفت: بسیج قلب نیروی نرم کشور است و مبنای حرکت آن در گام دوم انقلاب برای غلبه بر تهدیدها، گسترش فعالیتهای فکری، فرهنگی و جهادی در سطح جامعه است.

همچنین سردار سرتیپ پاسدار سلیمانی رئیس سازمان بسیج مستضعفین در گزارشی از فعالیتها و برنامه‌های بسیج از جمله تقویت بنیه دفاعی، کمک به کاهش آسیبهای اجتماعی، گسترش گروهها و خدمات جهادی و مقابله با جنگ اقتصادی گفت: تشکیل بسیج مستضعفان در برخی کشورهای دیگر، نویدبخش ظهور بسیج امت واحده در قالب تمدن نوین اسلامی است و بسیجیان ایران، پرچمدار آزادی قدس شریف و نابودی رژیم صهیونیستی خواهند بود.

درگاه حاجی علی آرامگاه یکی از بزرگان پیران طریقت تصوف، مسجد و زیارتگاه مسلمانان هند در کلان شهر بمبئی است. این آرامگاه در میان آب دریا قرار گرفته و فقط یک راه ورودی به آرامگاه وجود دارد، راه پیاده رو است و به اندازه ۳ متر پهنا دارد، طول مسیر این راه از ابتدای درگاه تا «ساحل ورلی» حدود یک کیلومتر است. «درگاه حاجی علی» در شمال غربی شهر بمبئی واقع شده‌است.

درون محوطه بارگاه

این آرامگاه شامل ۴ مقبره است، همچنین مسجدی در قسمت شمالی محوطه آرامگاه وجود دارد که در حدود ۲۵ نمازگزار در آن جا می‌گیرد. در طبقه بالای مسجد استراحتگاهی است که شامل ۱۰ آطاق بوده و مسافرانی که از راه دور به زیارت آرامگاه می‌آیند در آن اتاق‌ها اسکان می‌گیرند. در ورودی آرامگاه شبیه به در ورودی مسجد است و سر در مخصوص ورودی آن داری ۳ مناره کوچک است. چهار طرف محوطه این بنا را آب دریا را احاطه نموده‌است.

آرامگاه حاج علی، تلفیقی از هنر معماری هندی و اسلامی در بمبئی

مقبره ی حاج علی در یک جزیره ی دورافتاده و در نزدیکی ساحل وُرلی و در قسمت جنوبی شهر بمبئی قرار گرفته است. این بنا یک نمونه ی عالی از معماری به سبک اسلامی و هندی است.

 

 

همه چیز درباره ی تاریخچه ی آرامگاه حاج علی در بمبئی

این بنا در سال ۱۴۳۱ میلادی برای یادبود یک تاجر بسیار ثروتمند و مسلمان به نام سید حاجی علی شاه بخارائی که اهل ازبکستان ساخته شد. این فرد در زمانی که به سفر مکه مشرف شد، تصمیم به این گرفت که تمامی مال و منال دنیا را رها کند و هر چه دارد را در راه خیر صرف نماید. او برای این کار سفرش را از بخارا آغاز کرد و در اواسط قرن ۱۵ میلادی در بمبئی مستقر شد.

افسانه ها و روایت هایی که درباره ی زندگی او منتشر شده اینگونه روایت می کنند که این مرد با یک زن بسیار فقیر و در حالی که این زن در حال گریه بوده ملاقات می کند. وقتی از این زن مشکلش را جویا می شود، او می گوید که روغنی که در ظرف او بوده ریخته و حاج علی هم روغن آن زن را از زمین جمع کرده و باعث خوشحالی او می شود. بعد از آن روز حاج علی به صورت مستمر خواب هایی می دید که محتوای آن ها عمدتا بر این بود که او در آن روز به زمین آسیب رسانده است. او بعد از این زمان سفر خود را آغاز کرد و به همراه برادرانش به جایی رسید که امروزه مقبره اش در آن قرار گرفته است.

او تصمیم گرفته بود تا باقی عمر خود را در بمبئی بماند و دین اسلام را در این منطقه ترویج دهد. وی تا به آخرین روز زندگیش در این مکان با مریدانش در این محل دیدار می کرد. چند سال پس از مرگ او کسانی که به او وفادار بودند، در این مکان مقبره ای را ساختند تا یاد او برای همیشه برای کسانی که طرفدارش هستند برای همیشه باقی بماند.

امروزه بدون توجه به این که چه کسی چه دین و آیینی دارد، در روزهای پنج شنبه و جمعه تعداد زیادی از زائرین و کسانی که علاقه مند به بازدید از این مجموعه هستند به دیدن آرامگاه حاج علی بمبئی می روند. گاهی اوقات پیش می آید که نوازندگان صوفی به این مکان جمع می شوند و سرودهای مذهبی سر می دهند. آرامگاه حاج علی با داشتن ۴۰ هزار زائر در طول سال به طور متوسط یکی از پر بازدیدترین جاذبه های مذهبی هند محسوب می شود. برای این که از برنامه های این جاذبه هندی باخبر باشید می توانید به وب سایت آن سر بزنید.

 

 

ویژگی های معماری بنای آرامگاه حاج علی در بمبئی

آرامگاه و یا مسجد حاج علی در بمبئی یک مسجد و مقبره ی زیبا است که اهمیت بسیار زیادی برای مسلمانان بمبئی و حتی اقشار دیگر  مردم هند دارد. این آرامگاه به صوت کلی دارای ۴ مقبره ی مجزا از یکدیگر است که همگی در این محوطه قرار گرفته اند. مسجدی که در این جا قرار گفته در قسمت شمالی قرار دارد و اندازه ی آن به حدی است که به طور متوسط در آن ۲۵ نمازگزار جای می گیرند.

در دیگر قسمت های ساختمان مسجد و در طبقه ی بالای آن، یک استراحتگاه قرار گرفته که در آن ۱۰ اتاق در کنار یکدیگر قرار گرفته است که معمولا مسافرین راه دور و کسانی که برای زیارت این مقبره آمده اند اما جایی ندارند، اقامت می کنند.

 

 

در قسمت ورودی آرامگاه حاج علی بمبئی دری وجود دارد که شبیه به ورودی مساجد است و در آن ۳ مناره ی کوچک قرار گرفته است. از جمله جاذبه های این بنا این است که در کنار این آرامگاه و از هر ۴ طرف آن، آب دریا آن را فرا گرفته است. ویژگی منحصر به فرد در معاری ساختمان این آرامگاه این است که دروازه ی بزرگ آن و حیاطش به وسیله ی سنگ های مرمر تزئین شده است و همین آن را تبدیل به یکی از نمونه های موفق تلفیقی از معماری اسلامی و هندی کرده است.

درون آرامگاه برای حفظ شئونات اسلامی و برای راحتی زوار، قسمت خانم ها و آقایان جدا شده است. در مقبره ی اصلی که متعلق به حاج علی است، توسط پارچه های ابریشمی به رنگ های قرمز و سبز و همچنین ورق نفیس و گران قیمتی از نقره پوشیده شده است. آیینه کاری های فضای داخلی این بنا از شیشه هایی به رنگ آبی، سبز و زرد و با الهام از سبک عربی با هم دیگر ترکیب شده و یکی از اسامی خداوند را نشان می دهد.

 

 

در این ساختمان علاوه بر مسجد و مقبره ها، قوال خانه، مناره، ۲ حیاط مجزا و ۲ آسایشگاه نیز قرار دارد. راه پیاده روی این آرامگاه ۳ متر است و از ابتدای درگاه تا ساحل ورلی که در اطراف آن قرار گرفته تنها ۱ کیلومتر راه است.

به صورت کلی، بنای اولیه ی این آرامگاه در فاصله ی ۵۰۰ متری از ساحل ساخته شده است. یکی از عواملی که بر روی دسترسی به این بارگاه بسیار تاثیر گذار است، مسئله ی جزر و مد است. گاهی اوقات پیش می آید که بر اثر بالا آمدن آب دریا راه های دسترسی به آرامگاه حاج علی بمبئی از سمت دراگا کاملا محدود شود و یا از دسترس خارج شود. زمان هایی که دسترسی به این جزیره قطع می شود این گونه به نظر می رسد که این مسجد در یک جزیره ی کوچک و کاملا مجزا از همه جا قرار گرفته است.

با حجم بالایی از بازدید که از این بنا مخصوصا در آخر هفته ها صورت می گیرد، این مکان معمولا دچار فرسایش بسیاری بالایی می شود. اولین بازسازی گسترده ای که در این مکان انجام شد بین سال هایی ۱۹۶۰ تا ۱۹۶۴ میلادی بود. البته در سال ۲۰۰۸ میلادی نیز یک بازسازی بزرگ دیگر بر روی آرامگاه حاج علی بمبئی انجام شد.

 

 

در این مرحله سنگ های سفیدی که هم اکنون بر روی این بنا هستند را از جایی که سنگ های تاج محل را از آن برداشته بودند، آوردند. سری دوم بازسازی های این بنا، ۲ سال طول کشید و در ۲ فاز انجام شد. در فاز اول، مناره ها و مسجد را مورد بازسازی قرار دادند و در فاز دوم هم ساختمان آسایشگاه را درست کردند.

 

 

نکاتی درباره ی آرامگاه حاج علی بمبئی

• جزیره ای که این آرامگاه در آن قرار گرفته، توسط یک جاده ی بسیار باریک به شهری به نام ماهالاکشمی وصل می شود.
• به این نکته توجه داشته باشید که جاده ای که به این درگاه می رسد؛ نرده ی محافظ ندارد.
• می توانید از دکه ها و مغازه های کوچک اطراف این محل، هم سوغاتی بخرید و هم غذاهای خیابانی مختلفی را خریداری نمایید. در اطراف آرامگاه حاج علی بمبئی چند مرکز خرید و یک خیابان مخصوص خرید وجود داد.

 

راه های دسترسی به آرامگاه حاج علی بمبئی

برای رفتن به این آرامگاه باید ابتدا به شهر بمبئی بروید و سپس اگر بخواهید که با ماشین بروید از مسیر ساحلی دریای ورلی (Worli Sea) بین ۵۵ تا ۱ ساعت و ۲ دقیقه ی بعد به ورودی این آرامگاه برسید. برای این که با قطار ساعت ۱۸ به آرامگاه بروید بین ۲۴ تا ۲۷ دقیقه در راه خواهید بود و بخشی از مسیر را هم باید پیاده بپیمایید.

این که بخواهید پیاده بروید با این که سخت و غیر ممکن به نظر می رسد اما با استفاده از جاده ی تولسی (Tulsi) بین ۳ ساعت ۸ دقیقه الی ۱۱ دقیقه مسافت ۱۵٫۵ کیلومتری را طی خواهید کرد.

• آدرس: Dargah Rd, Haji Ali, Mumbai, Maharashtra, India

دبیر اجرایی دومین کنگره اکمو با اشاره به نجات جان برخی بیماران دچار ایست قلبی ـ تنفسی با استفاده از دستگاه اکمو گفت: با استفاده از این دستگاه، به طور موقت گردش خون و سیستم‌های ریوی این بیماران به حالت طبیعی بازمی‌‌گردد.

دکتر ضرغام حسین احمدی، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی در آستانه برگزاری دومین کنگره اکمو اظهار کرد: اکمو به معنای حمایت برون‌پیکری حیات است؛ مرگ برای بیمارانی که دچار ایست قلبی ـ تنفسی می‌شوند به وقوع می‌پیوندد اما می‌توان با استفاده از دستگاه اکمو به طور موقت گردش خون و سیستم‌های ریوی این بیماران را به حالت طبیعی بازگرداند.

وی ادامه داد: اکمو در اقداماتی نظیر پیوند قلب و ریه کاربرد بسیار موثری دارد و در ایران در چندین بیمارستان از جمله بیمارستان مسیح دانشوری و بقیه الله (عج) وجود دارد و استان‌های شیراز، اصفهان و تبریز نیز مجهز به این دستگاهند.

وی با بیان به اینکه انتقال تجربیات در این زمینه بسیار دارای اهمیت است، خاطرنشان کرد: تلاش داریم در دومین کنگره اکمو، پزشکان و جراحان را هر چه بیشتر با این دستگاه آشنا کنیم و جدیدترین دستاوردهای علمی را ارائه دهیم؛ ارائه و انتقال تجربیات در این زمینه بسیار حائز اهمیت و در نجات جان بیماران موثر است.

احمدی با بیان اینکه علاوه بر بیماران گرفتار ایست قلبی و تنفسی افراد دچار مسمومیت‌‌ها و آنفلوآنزا نیز در برخی از مواقع نیاز به این دستگاه دارند، تصریح کرد: استفاده از این دستگاه در بیماران دچار ایست قلبی در 40 درصد مواقع سبب بازگشت او به زندگی می‌شود؛ البته این آمار در برخی از کشورها به 50 درصد هم می‌رسد و ارائه تکنولوژی‌های نوین و تجربه بشر می‌‌تواند در آینده در این راستا بسیار موثر واقع ‌شود.

گفتنی است کنگره اکمو از 13 تا 15 آذر ماه سال جاری در سالن همایش‌های رازی دانشگاه علوم پزشکی ایران با حضور اساتید و صاحب‌‌نظران برجسته برگزار می‌شود و جدیدترین دستاوردهای علمی در حوزه بیهوشی قلب و اکمو مورد بحث و گفتگو قرار می‌گیرند.

رئیس انجمن ارگانیک ایران با بیان اینکه فروشندگان محصولات غیرارگانیک که با نام ارگانیک به فروش می‌رسند به سازمان‌ تعزیرات حکومتی معرفی می‌شوند، گفت: استفاده از "محصولات ارگانیک" باعث کاهش هزینه‌های درمانی افراد می‌شود.

رضا نورانی درباره محصولات ارگانیک اظهار کرد: محصولات ارگانیک محصولاتی هستند که در تولید آنها از سموم و کودهای شیمیایی استفاده نمی‌شود و مزارع این محصولات، دارای استانداردهای جهانی و ملی ارگانیک هستند.

وی افزود: حفظ سلامت جامعه و محیط زیست یکی از ارکان اصلی تحقق سلامت در جامعه است و با توجه به افزایش روزانه‌ تخت‌های بیمارستانی و  شیوع بیماری‌های مزمن، نیاز به ترویج فرهنگ استفاده از مواد غذایی ارگانیک احساس می‌شود.

نورانی نسبت به محصولات غیرارگانیک موجود در بازار که با نام ارگانیک به فروش می‌رسند انتقاد و تصریح کرد: به‌دلیل استفاده از کودهای حیوانی به‌جای کودهای شیمیایی در تولید محصولات ارگانیک، قیمت تمام‌شده محصولات ارگانیک، 20 تا 30 درصد بالاتر از سایر محصولات است؛ همین امر موجب شده تا برخی از تولیدکنندگان سودجو، موادغذایی خود را با نام محصولات ارگانیک به فروش برسانند در حالی که محصولات ارگانیک، دارای گواهینامه‌های بین‌المللی و ملی و شناسه 18رقمی مختص محصولات ارگانیک هستند.

وی اضافه کرد: بازرسین انجمن ارگانیک ایران، به بررسی محصولات موجود در فروشگاه‌های کشور می‌پردازند و درصورت برخورد با محصولات غیرارگانیک که با نام ارگانیک فروخته می‌شوند، در مرحله اول به تولیدکنندگان این محصولات غذایی، اخطار می‌دهند و در صورتی که این شرکت‌ها، نشان ارگانیک را از روی محصول خود حذف نکنند، به سازمان تعزیرات حکومتی معرفی می‌شوند و تحت پیگرد قانونی قرار می‌گیرند.

رئیس انجمن ارگانیک ایران، تخصیص یارانه به تولیدکنندگان محصولات ارگانیک را یکی از راهکارهای توسعه تولید این محصولات دانست و ابراز کرد: برای کاهش قیمت تمام‌شده‌ محصولات ارگانیک، به دولت پیشنهاد داده‌ایم که بخشی از یارانه‌های اختصاص داده‌شده به کودهای شیمیایی را به نهادهای مجاز در کشاورزی محصولات ارگانیک اختصاص دهد تا ارزش افزوده و قیمت تمام‌شده این محصولات پایین بیاید و مواد غذایی ارگانیک در سبد کالای مردم قرار گیرد‌.

وی با اشاره به اثرات مثبت مصرف مواد غذایی ارگانیک بر سلامت انسان و محیط زیست خاطرنشان کرد: اگرچه قیمت محصولات ارگانیک نسبت به سایر محصولات غذایی بالاتر است اما با توجه به نقش این مواد غذایی در پیشگیری از بیماری‌ها، استفاده از این محصولات باعث کاهش هزینه‌های درمانی افراد می‌شود اما از آنجا که هزینه‌های درمانی عموماً هزینه‌هایی پنهان هستند، پولی که صرف پیشگیری از بیماری‌ها می‌شود بیشتر به‌چشم مردم می‌آید در حالی که هزینه کردن برای پیشگیری از بیماری‌ها همواره مقرون به صرفه‌تر از هزینه کردن برای درمان آنهاست.

رئیس انجمن ارگانیک ایران در پاسخ به این سؤال که چرا تاکنون اقدامات مؤثری در زمینه گسترش استفاده از محصولات ارگانیک صورت نگرفته است، تأکید کرد: مردم باید به این باور برسند که محصولات ارگانیک محصولاتی سلامت‌محور هستند و دولت نیز باید بداند که کشور ما از پتانسیل‌های بسیار بالایی برای تولید مواد غذایی ارگانیک برخوردار است‌.

نورانی با اشاره به پایین بودن سطح زیر کشت محصولات ارگانیک در کشورمان اذعان کرد: جمهوری اسلامی ایران بین 283 کشور تولیدکننده محصولات ارگانیک، رتبه‌ 59 را دارد که با توجه به پتانسیل‌های بالای کشورمان برای کشاورزی محصولات ارگانیک، این رتبه، رتبه خیلی بالایی نیست؛ تا قبل از تأسیس انجمن ارگانیک ایران، کشور ما در رنکینگ جهانی تولید محصولات ارگانیک قرار نداشت؛ بنابراین همچنان نیازمند حمایت‌های دولت و عزم ملی برای گسترش تولید این محصولات هستیم.

وی اضافه کرد: آمار مصرف‌کنندگان محصولات ارگانیک در کشورهای اروپایی و آمریکایی سالانه 15 درصد افزایش می‌یابد‌؛ ما نیز اگر سالانه حتی 5 درصد سطح زیر کشت محصولات ارگانیک را افزایش دهیم، تا 20 سال آینده، پیشرفت بسیار چشمگیری در زمینه تولید، مصرف و صادرات این محصولات خواهیم داشت؛ با توجه به ابلاغیه مقام معظم رهبری به سران سه قوه مبنی بر لزوم تولید و افزایش توجه به محصولات ارگانیک در کشور، گسترش فرهنگ مصرف مواد غذایی ارگانیک نیازمند حمایت‌های وزارت بهداشت و سازمان‌های مربوطه است.

برای درمان سرماخوردگی در طب سنتی، انواع و اقسام جوشانده‌ها و دمنوش‌ها وجود دارد و اقدامات مؤثر مختلفی مانند بادکش کردن گرم ناحیه کتف و...، اما در ادامه نحوه تهیه یک معجون شفابخش ساده برای درمان سرماخوردگی را آورده‌ایم.

معمولاً با آغاز فصول سرد سال، یکی از بیماری‌های شایع "سرماخوردگی" است لذا دانستن شیوه‌های درمانی ساده طب سنتی برای درمان سرماخوردگی ضروری است و از سویی افرادی که با این روش‌ها و دستورالعمل‌ها آشنایی دارند، به‌راحتی به‌جای مصرف داروهای شیمیایی و انواع آنتی‌بیوتیک‌ها که عوارض مختلفی به‌همراه دارند، می‌توانند اقدام به درمان سرماخوردگی خود کنند.

برای درمان سرماخوردگی در طب سنتی، انواع و اقسام جوشانده‌ها و دمنوش‌ها وجود دارد و اقدامات مؤثر مختلفی مانند بادکش کردن گرم ناحیه کتف و...، اما در ادامه نحوه تهیه یک معجون شفابخش ساده برای درمان سرماخوردگی را آورده‌ایم.

یکی از ترکیباتی که برای بهبود سرماخوردگی بسیار مؤثر و مفید است و در عین حال علاوه بر از بین بردن عفونت‌ها، در تقویت سیستم ایمنی بدن شما نیز مفید است "معجون شلغم و عسل" است.

برای تهیه این معجون مفید، ابتدا سر شلغم را با چاقو ببرید و داخلش را با یک قاشق یا چاقو خالی کنید و در ادامه ٢ قاشق غذاخوری عسل داخل آن بریزید و این شلغم را داخل یک ظرف دربسته قرار دهید و تا صبح در یک جای نسبتاً گرم اجازه استراحت به آن بدهید!

آب شلغم در طول مدت استراحت با عسل ترکیب شده و حجم مایع داخلش زیاد می‌شود؛ حالا معجون سرماخوردگی شما آماده شده و می‌توانید آن را میل کنید و از فواید و اثرات متعدد آن بهره‌مند شوید.

در فصل پاییز باید از مصرف مواد خشکی‌بخش یا همان "سودازاها" پرهیز کرد؛ با توجه به قرار داشتن در فصل پاییز به برخی پرهیزات غذایی ضروری این فصل اشاره شده است.

بر اساس مبانی "حفظ الصحه" در طب سنتی، رعایت تدابیری برای هر فصل از سال ضروری است و رعایت این تدابیر، ضامن حفظ سلامتی و تعادل مزاجی افراد است.

در ادامه با توجه به قرار داشتن در فصل پاییز به برخی پرهیزات غذایی ضروری این فصل اشاره شده است.

در فصل پاییز باید از مصرف مواد خشکی‌بخش یا همان "سودازاها" پرهیز کرد از جمله:

ــ ادویه‌های تند و تیز

ــ ترشی‌ها

ــ سرخ کردنی و فست فودها

ــ بادنجان

ــ عدس

ــ قارچ

ــ سویا

ــ ذرت

ــ پنیر، ماست ترش، دوغ

ــ سس‌ها

ــ غذاهای مانده و گوشت نمک‌سود

ــ گوشت گاو و گوساله

ــ چای پررنگ و قهوه

ــ یخ و آب یخ

ــ شوری زیاد

ــ مواد نگهدارنده و کارخانه‌ای

ــ چیپس و پفک

ــ کالباس و سوسیس و نظایر آن

البته تذکر این نکته لازم است که پرهیز از مصرف برخی از موارد بالا، در تمام فصول سال ضروری است اما عدم رعایت این پرهیزات در فصل پاییز، عوارض و لطمات شدید‌تر و بیشتری را برای سلامتی شما به‌همراه خواهد داشت مثلاً مصرف آب یخ در تمام سال، دشمن سلامتی شما به‌ویژه دشمن سلامت کبد است اما مضرات و صدمات مصرف آب یخ در فصل پاییز بیشتر است!

یا به‌عنوان مثال دیگر، مصرف گوشت گاو یا قارچ به‌دلیل طبع "سرد و خشک" آن و تولید خون سوداوی در بدن، در تمام فصول سال به‌ویژه برای افراد با طبع سودا، مضر است اما مصرف گوشت گاو یا قارچ در پاییز حتماً بدن را بیمار می‌کند و عوارض جدی را برای شما به‌همراه خواهد داشت.

بیشتر رژیم‌های غذایی در بلندمدت، جوابگو نیستند و بیشتر کسانی که حتی موفق به کاهش وزن شده‌اند،‌ بعد از چند سال به وزن سابق خود برگشته‌اند! در این مطلب به ۸ تکنیک ساده برای "غذاخوردن" اشاره شده که سلامت شما را تضمین می‌کند!

غذا خوردن با مراقبت ذهنی، به شما کمک می‌کند تا عادت‌های غذایی خود را تنظیم کنید؛ تجربه نشان داده کسانی که به این روش غذا میل می‌کنند، موفق به کاهش وزن خود شده، پرخوری را کنار گذاشته و در مجموع احساس بهتری دارند.

سایت "هلث لاین" در مقاله‌ای به چیستی، چگونگی و نحوه شروع این مهارت پرداخته است.

غذا خوردن با مراقبت ذهنی یک مهارت تمرکزی است که به شما کمک می‌کند تا متوجه عادت‌های غذایی و پیام‌های بدن خود به‌هنگام غذا خوردن شوید؛ این مهارت، موارد زیر را شامل می‌شود:

1 ــ آهسته غذا خوردن بدون حواس‌پرتی

2 ــ توجه به نشانه‌های گرسنگی جسمی و توقف خوردن به‌هنگام سیری

3 ــ تشخیص بین گرسنگی واقعی و تحریک به خوردن

4 ــ به‌کارگیری حواس برای توجه به رنگ‌ها، بوها، صداها، بافت‌ها و مزه‌ها

5 ــ یادگیری مقابله با حس گناه و تشویش در مورد غذا

6 ــ غذا خوردن به‌منظور حفظ سلامتی و تندرستی

7 ــ توجه به تأثیر غذا بر روی حال و احوال شما

8 ــ شکرگزاری غذا

این‌ها به شما اجازه می‌دهند تا افکار و واکنش‌های غریزی را با حالتی سالم‌تر و آگاهانه‌تر جایگزین کنید.

مهمترین مسئله، پرت شدن حواس ما هنگام غذا خوردن به‌سمت تلویزیون، کامپیوتر یا موبایل است! غذا خوردن بدون توجه معمولاً با سرعت بیشتری انجام می‌گیرد و این امر منجر به مشکلاتی خواهد شد زیرا مغز شما 20 دقیقه طول می‌کشد تا بفهمد که سیر شده‌اید.

اگر خیلی سریع غذا بخورید، پیام سیر بودن هنگامی به مغز می‌رسد که بسیار بیش از حد خورده‌اید که همین عامل اصلی بیماری پرخوری نیز هست.

وقتی با مراقبت کامل غذا میل می‌کنید، توجه شما جلب شده و سرعت غذا خوردن شما کاهش می‌یابد؛ در این حال، نحوه غذا خوردن شما از حالت غریزی تغییر می‌کند؛ بیشتر از آن، با توجه کردن به نشانه‌های گرسنگی و سیری بدن خود، توانایی تشخیص گرسنگی واقعی و احساسی را پیدا می‌کنید.

همچنین نسبت به "محرک‌هایی" که شما را حتی زمانی که گرسنه نیستید به خوردن تشویق می‌کنند، آگاهی بیشتری پیدا می‌کنید؛ با شناختن محرک‌های خود، می‌توانید بین آنها و واکنش خود برای نحوه پاسخگویی مناسب، فاصله‌ای را ایجاد کنید.

بیشتر رژیم‌های غذایی در بلند‌مدت، جوابگو نیستند؛ بیشتر کسانی که حتی موفق به کاهش وزن شده‌اند،‌ بعد از چند سال به وزن سابق خود برگشته‌اند؛ دلیل اصلی این امر، عادت‌های غلظ غذایی است.

وقتی با مراقبت غذا می‌خورید، عادت‌های خود را شناسایی می‌کنید و می‌توانید آنها را تغییر دهید؛ این کار به شما کمک می‌کند تا وزن خود را کاهش دهید و آن را حفظ کنید.

پرخوری یعنی حجم زیادی از غذا را در فاصله زمانی کوتاهی خوردن؛ این کار با مواردی چون اختلالات غذایی، افزایش وزن و استرس مرتبط است؛‌ با "تمرکز، توجه و مراقبت" غذا خوردن، پرخوری را به‌شدت کاهش می‌دهد.

برای یادگیری و تمرین این مهارت نیاز دارید تا چند مورد را رعایت کنید که هر کدام مزیت‌های مربوط به خود را نیز دارند؛ این 5 مهارت‌ عبارتند از:

ــ آهسته غذا بخورید و به‌سمت غذا حمله‌ور نشوید!

ــ عواملی که حواس شما را پرت می‌کند مانند تلویزیون و تلفن همراه را خاموش کنید.

ــ در سکوت غذا را میل کنید.

ــ زمانی که سیر شدید حتماً از غذا خوردن دست بکشید (روش‌ صحیح‌تر، دست‌کشیدن از غذا خوردن قبل از احساس سیری است).

ــ از خود بپرسید؛ چرا غذا می‌خورید؟! آیا واقعاً گرسنه هستید و آیا این غذا سالم است؟

حالا برای شروع، بهتر است این مهارت‌ها را در یک وعده غذایی شبانه‌روز خود تمرین کنید؛ زمانی که بیشتر آن را فرا گرفتید،‌ این روش برای شما عادی می‌شود و می‌توانید هر وقت غذایی را میل کنید از این روش خوردن استفاده کنید!

کاهش مصرف نمک طبیعی در وعده‌های غذایی عوارض جانبی زیادی دارد که خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی را افزایش می‌دهد و منجر به افزایش ضربان قلب می‌شود.

بیش از 40 سال به ما گفته شده که خوردن نمک باعث ایجاد بیماریهای مختلف از جمله بیماریهای قلبی و فشار خون می‌شود؛ برخی پزشکان می‌گویند که به همان اندازه که استعمال سیگار یا ورزش نکردن برای سلامتی ما مضر است، مصرف نمک نیز سلامتی ما را تحت تأثیر قرار می‌دهد!

بسیاری از پزشکان هنوز هم مدعی هستند که مصرف بیش از یک قاشق غذاخوری نمک، سلامتی ما را به خطر می‌اندازد و ممکن است منجر به مرگ شود! به‌گفته آنان، مصرف نمک باعث فشار خون بالا می‌شود که به‌نوبه خود به قلب ما آسیب می‌رساند اما پزشکان و محققان مرکز پزشکی "سنت لوک" که مرکز تخصصی تحقیقات قلب و گردش خون در ایالت "میزوری" آمریکاست، بر اساس تحقیقات و مطالعات جدید، به نتایجی خلاف این ادعا دست یافته‌اند.

پایگاه خبری "دیلی میل" در گزارشی از نتایج تحقیقات این گروه پزشکی می‌نویسد؛ این مرکز در تحقیقات خود ثابت می‌کند که خودداری از خوردن نمک طبیعی، آسیب‌های فراوانی به بدن انسان می‌زند.

سردبیر مجله پزشکی "قلب باز" که در انگلیس منتشر می‌شود و عضو مرکز پزشکی "سنت لوک" است در گزارش خود می‌گوید: «من داده‌های بیش از 500 مقاله پزشکی  و اسناد مربوط به نمک را بررسی کرده‌ام و هیچ مدرک علمی معتبری برای حمایت از ایده نخوردن نمک پیدا نکرده‌ام. بر اساس تحقیقات من، مصرف حداقلی نمک طبیعی می‌تواند باعث مقاومت به انسولین، افزایش ذخیره چربی در بدن و حتی خطر ابتلا به دیابت شود!»

 دستورالعمل‌های روزانه فعلی، انسانها را به خوردن 2.4 گرم نمک محدود می‌کند؛ پزشکان افرادی را که فشار خون بالایی دارند یا در معرض آن هستند، از خوردن نمک محروم می‌کنند؛ با این حال نمک طبیعی (سنگ نمک معدنی) یک ماده مغذی اساسی است که بدن ما به آن نیاز مبرم دارد و مصرف نمک طبیعی، ارتباطی با بالا رفتن فشار خون ندارد.

بر اساس تحقیقات جدید انجام‌شده، این محدودیت‌ها در برابر همه غرایز طبیعی ما ایستادگی می‌کنند؛ نیاز بیولوژیکی انسان به نمک طبیعی مانند عطش انسان به آب است؛ انسانها در اصل افراد "شورطبعی" هستند؛ تعرق انسان از نمک است و سلول‌های بدن در مایعات نمکی غرق هستند؛ انسانها بدون نمک قادر به زندگی نخواهند بود.

نقش نمک آنقدر در زندگی انسان اساسی است که کمبود آن به‌عنوان یک داروی "ضد بارداری طبیعی" عمل می‌کند؛ رژیم غذایی کم‌‌نمک باعث کاهش نیاز جنسی انسان می‌شود، احتمال بارداری را کاهش می‌دهد و بر وزن نوزادان هنگام تولد تأثیر منفی می‌گذارد؛ مطالعات بالینی نشان می‌دهد رژیم‌های غذایی کم‌نمک می‌توانند خطر اختلال در نعوظ، خستگی و کاهش سن باروری زنان را افزایش دهند.

به‌گفته پزشکان "سنت لوک" نمک به بدن کمک می‌کند تا در برابر جراحت‌های واردشده از حوادث و سایر آسیب‌ها مقاومت کند؛ نمک کافی در بدن باعث می‌شود که جراحات و سوختگی‌های ایجادشده بر بدن به‌سرعت بهبود یابند و بافت‌سازی بدن به‌درستی عمل کند.

همچنین به‌هنگام خونریزی‌های شدید، مواد نمکی موجود در بدن در جهت انسداد خونریزی عمل می‌کنند.

بنابراین چرا تقریباً همه پزشکان هنوز هم به ما می‌گویند که نمک برای بدن و سلامتی ضرر دارد؟!!

دیدگاه پزشکی ارتدوکس در مورد نمک مبتنی بر یک فرضیه مستقیم است که بر اساس آن خوردن مقادیر زیاد نمک منجر به فشار خون بالا می‌شود؛ این گفته که نمک باعث افزایش فشار خون می‌شود بیش از 100 سال پیش توسط دانشمندان فرانسوی "Ambard" و "Beauchard" بیان شد؛ آنها یافته‌های خود را بر اساس مطالعات فقط شش بیمار انجام دادند!

اما مانند بسیاری از نظریه‌های بهداشتی ساده، این نظریه مبتنی بر یک سوء تفاهم اساسی است که توسط علم معیوب ایجاد شده است؛ فرضیه معیوب این‌گونه پیش می‌رود: وقتی نمک می‌خوریم تشنه می‌شویم، بنابراین آب بیشتری می‌نوشیم؛ نمک اضافی باعث می‌شود که خون به‌روی آب بماند؛ پس محبوس شدن آب باعث افزایش حجم خون می‌شود که منجر به فشار خون بالاتر می‌شود!

اگرچه این نظریه از لحاظ ساختاری منطقی است اما مغالطه‌ای علمی رخ داده‌ است و واقعیات را پشتیبانی نمی‌کند؛ شواهد موجود در ادبیات پزشکی حاکی از آن است که فشار خون تقریباً 80 درصد از افراد مبتلا به فشار خون، هیچ ارتباطی با میزان مصرف نمک ندارد!

بین مبتلایان به فشار خون بالا، سه‌چهارم افراد به نمک حساس نیستند؛ حتی بین نیمی از افرادی که فشار خون بالا دارند، اثرات سوئی از مصرف زیاد نمک دیده نمی‌شود.

بر اساس تحقیقات مرکز "سنت لوک"، کاهش مصرف نمک طبیعی در وعده‌های غذایی عوارض جانبی زیادی دارد که خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی را افزایش می‌دهد و منجر به افزایش ضربان قلب می‌شود.

از دیگر عوارض مصرف کمتر از میزان نرمال نمک طبیعی، به خطر افتادن عملکرد کلیه‌ها، غیرفعال شدن غدد تیروئید، افزایش کسترول در بدن و عاملی خطرناک برای دیابت است.

مصرف حداقلی نمک می‌تواند تغییراتی را در بدن ایجاد کند که منجر به مقاومت به انسولین، افزایش میل به قند، اشتهای خارج از کنترل و در نهایت گرسنگی داخلی می‌شود که بعضاً به‌عنوان "نیمه گرسنگی سلولی پنهان" شناخته شده و باعث افزایش وزن افراد می‌شود.

هنگامی که شروع به محدود کردن مصرف نمک خود می‌کنید، بدن شما هر کاری را انجام می‌دهد تا پایداری آن را حفظ کند؛ متأسفانه یکی از اصلی‌ترین مکانیسم‌های دفاعی بدن، افزایش سطح انسولین است که با مقاوم‌تر شدن بدن به خود انسولین‌، این کار را انجام می‌دهد؛ در نتیجه بدن قادر به انتقال گلوکز به سلولها نخواهد بود.

اگر نمک طبیعی را به‌میزان چشمگیری کاهش دهیم، منجر به کمبود "ید" در بدن می‌شود؛ نمک بهترین منبع ید در بدن است و برای عملکرد مناسب تیروئید به ید احتیاج داریم که بدون آن ممکن است سرعت سوخت‌وساز بدن کند شود.

به‌علاوه، رژیم‌های غذایی کم‌نمک، خطر کم‌آبی بدن را افزایش می‌دهد؛ سلول‌های کم‌آب بدن باعث احساس خستگی افراد و احساس نیاز به کالری بیشتر شده که بلافاصله منجر به افزایش وزن می‌شوند.

به آوای بدن خود گوش دهید؛ این دستگاه دارای یک "ترموستات نمکی" داخلی است که از فعال شدن هورمون‌های گرسنگی و افزایش وزن جلوگیری می‌کند.

چه‌مقدار نمک باید به‌صورت روزانه مصرف شود؟

بر اساس تحقیقات انجام‌شده توسط پزشکان "سنت لوک" هر بزرگسالی روزانه به‌مقدار 6.3گرم سدیم احتیاج دارد؛ این میزان حدود دو قاشق چایخوری نمک معدنی طبیعی (نه نمک تصفیه‌شده) می‌شود که میزان نیاز بدن را پوشش می‌دهد.